Upadłość konsumencka – kto i jak może ją ogłosić?

Rosnące koszty życia, trudna sytuacja na rynku pracy w coraz liczniejszych regionach, ale także osobiste problemy sprawiają, że coraz więcej osób żyje „od pierwszego do pierwszego”. Coraz liczniejsza staje się również grupa osób, którym „do pierwszego” nie wystarcza, a zadłużenie rośnie w oczach z miesiąca na miesiąc. Nierzadko brakuje nadziei na lepsze jutro – taką nadzieję daje upadłość konsumencka. Czym jest, kto i jak może ją ogłosić, jakie długi są wówczas umarzane i czy faktycznie warto ogłosić upadłość konsumencką?

Czym jest upadłość konsumencka?

Upadłość konsumencka to instytucja prawna, polegająca na procedurze oddłużenia osoby fizycznej. Upadłość konsumencka może ogłosić sąd na wniosek dłużnika. Nie każdy wniosek o upadłość konsumencką rozpatrzony jest przez sąd pozytywnie. Aby tak się stało, muszą zostać spełnione określone warunki. Kto może ogłosić upadłość konsumencką?

Kto może ogłosić upadłość konsumencką?

Upadłość konsumencką może ogłosić jedynie osoba fizyczna – osoba, która nie prowadzi działalności gospodarczej, również tej niezarejestrowanej. Dopuszczalne jest natomiast prowadzenie firmy w przeszłości. Ponadto do ogłoszenia upadłości konsumenckiej musi zostać spełniony jeden z dwóch warunków:

• dług przekracza wartość majątku i taka sytuacja utrzymuje się co najmniej 24 miesiące
• dłużnik nie ma możliwości regulowania płatności przez co najmniej 3 miesiące

W obu przypadkach musi też istnieć realna trudność w podjęciu działań na rzecz zmiany sytuacji – np. choroba, brak możliwości podjęcia dodatkowej lub lepiej płatnej pracy.

Upadłość konsumencka – jak przebiega proces?

Aby nadać przebieg procesowi upadłości konsumenckiej, dłużnik musi złożyć wniosek w biurze podawczym sądu, korespondencyjnie lub drogą internetową przez Krajowy Rejestr Zadłużonych. Następnie sąd rozpatruje wniosek i jeśli przychyla się do niego pozytywnie, ustala plan spłaty wierzycieli. Przydzielony zostaje sędzia-komisarz, który nadzoruje przebieg upadłości konsumenckiej, a syndyk przejmuje majątek na początek spłaty wierzytelności. Warto pamiętać, że przepisany majątek na inną osobę w przeciągu roku przed złożeniem wniosku o upadłość konsumencką zostanie zaliczony w poczet majątku dłużnika. Tylko w wyjątkowych sytuacjach sąd może odstąpić od realizowania planu spłaty wierzycieli, pozostawiając ich bez spłaty zadłużenia przez dłużnika.

Upadłość konsumencka – jakie długi jej podlegają, a jakie nie?

Zrealizowanie planu zadłużenia kończy się decyzją sądu o upadłości konsumenckiej – wówczas umarzane są długi (te, których nie udało się spłacić), które powstały do dnia poprzedzającego ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Upadłość konsumencka pozwala dłużnikowi w bardzo trudnej sytuacji uwolnić się od długów, ale nie od wszystkich. Osoby, którym uda się przejść pozytywnie proces upadłości konsumenckiej, nadal muszą spłacać zadłużenia wynikające z:

• długów alimentacyjnych
• zobowiązania wynikająca z tytułu odszkodowań i rent za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci
• zobowiązania do zapłaty zasądzonych przez sąd grzywien
• zobowiązania zatajone przez wierzyciela podczas procedury upadłości konsumenckiej
• zobowiązania do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie
• długi powstałe w wyniku orzeczonego przez sąd nakazu naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę
• zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym wyrokiem sądu

Umorzeniu ulegają natomiast:

• niezapłacone rachunki (czynsz, prąd, gaz, telefon, Internet)
• zadłużenia z tytułu składek ZUS
• zaległości podatkowe
• zadłużenia w bankach i parabankach
• zadłużenia wobec osób fizycznych i prawnych
• zadłużenia wynikające z wcześniej prowadzonej działalności gospodarczej

Złagodzenie przepisów w 2020 roku na korzyść dłużników skutkuje tym, że sąd nie rozpatruje, czy zadłużenia powstały w wyniku zaniedbać dłużnika i ten czynnik nie decyduje o podjętej przez sąd decyzji. Proces, któremu podlegają osoby starające się o upadłość konsumencką, jest trudny i nieprzyjemny, jednak w przypadku bardzo trudnej sytuacji materialnej może okazać się jedynym sposobem uwolnienia się od długów. Oczywiście upadłość konsumencka niesie za sobą pewne konsekwencje, o których trzeba wiedzieć – np. informacja o tym widnieje przez 10 lat w KRD. Aby podjąć słuszną decyzję o wszczęciu procedury o upadłość konsumencką, w pełni będąc przygotowanym na wszystkie jej etapy, warto poprosić o pomoc prawną – radca prawny Bydgoszcz przeprowadzi przez cały proces i pomoże uporać się ze wszystkimi trudnościami związanymi z procesowaniem wniosku o upadłość konsumencką.